LETERSI

ATIJ !

Postuar tek LETERSI me July 22nd, 2016 nga Lajmi – Behu komentuesi i pare

ida-nurceShkruan : Ida  NURCE

Tek ecja rruges nga vetmia shoqeruar, numeroja hapat qe s’kishin te mbaruar. Nuk kisha nje destinacion te caktuar. Syte pas syzeve shihnin cdokend qe me kalonte prane. E cuditshme. Tek te gjithe gjeja dicka qe i perkiste vetem atij. Nuk e di nese hija e tij me ndjek kudo, apo imagjinata ime jeton vetem me portretin e tij?! Me rreshkiste ndonje lot dhe e fshihja fshehurazi, sepse nuk doja te me shikonte ndokush ne ate gjendje. Po largohesha ngadale nga te gjithe. Doja te shkoja diku, ku te isha vetem une e te mund ta mendoja pa frike. Diku gjeta nje vend te harruar. lexo me teper »

Piramida- parabola e tiranisë dhe lirisë

Postuar tek LETERSI me June 7th, 2016 nga Lajmi – Behu komentuesi i pare

piramida-kadareseNga : Entela  SAFETI – KASI

Shpesh nga kritikë vendas, por edhe të huaj sillet në vëmendjen e studiuesve pyetja; nëse Kadare ishte apo jo disident? Madje në disa raste është ndërtuar teza për mungesën e disidencës në veprën e Kadaresë. Të ishe disident në Shqipërinë totalitare do të thoshte vdekje e sigurt. Nëse disidencën ne e kuptojmë si shmangie nga rryma dhe nga parimet politike të kohës në të cilën janë shkruar romanet, në rastin e Kadaresë kemi sjelljen e çështjes së sundimit të pushtetit politik përmes kodesh të fshehta, ku liria e njeriut asgjësohet. lexo me teper »

Azem Shkreli, pena dhe parmenda e poezisë kushtruese

Postuar tek LETERSI me May 27th, 2016 nga Lajmi – Behu komentuesi i pare

AZEM-SHKRELINga : Albert  VATAJ

Mos u bëj poet nëse s’mund të lindësh
me secilin varg, të lindësh me secilën fjalë.
Ngrehu mbi veten në do t’rrokësh frerët e erërave,
të shkelësh shpërgajt e mërisë dhe shtrëngatat e gjakut tënd.
N’se dashurohesh, dashurohu n’flakë e n’valë,
jo ne sy të kaltër, se bëhesh det i çmendur pendimi.
Mos u bëj poet nëse s’mund të vdesësh
për secilën varg, të vdesësh për secilën fjalë.

Këto nuk janë psalme të librave të shenjtë, as teksteve apokrif, por “Katër këshilla vetes” që i papërsëritshmi Azem Shkreli bënte asokohjen e vitit 1969, kur ai “E di një fjal prej Guri”. Kush ishte ai që i ka shkrepëtirë në ëndjen për të gjetur shtegun e për të hyrë në botën magjiplotë të poezisë, që si njeh këto vargje, këtë regëtimë të hovshme shpirti, që ka udhëtuar nëpër vite për të patur gjithnjë diçka për të thënë, “për të mos mësuar se si hesht e pathëna”. lexo me teper »

Kukulla – leximi i marrëdhënies shumëdimensionale të autorit me origjinën dhe identitetin

Postuar tek LETERSI me May 26th, 2016 nga Lajmi – Behu komentuesi i pare

kadare-motiveNga : Entela SAFETI – KASI

‘Kukulla’, apo nëna, portreti i së cilës sjellë në vitet e fundit, fillimisht si kapitull brenda librit’ Mëngjeset në Kafe Rostand- motive të Parisit’ dhe më vonë si libër më vete, duket sikur të jetë jo thjesht imazhi femëror plotësues, por personazhi qendror i krejt veprës letrare të shkruar dhe publikuar deri më tash prej Kadaresë. Kjo kukull, sjellë nga studio e shkrimtarit në trashëgiminë letrare, duket sikur të jetë guri i munguar dhe i palexuar prej nesh, që mbart peshën e kumtit në qasjen për ta kuptuar lidhjen organike të asaj që krijon të tjerët, pasi lënda jote si qenie humane prej atributit të së quajtur i lindur, i sjellë në jetë, i takon vetëm asaj. lexo me teper »

74 vjetori i lindjes së poetit eremit Piro Kuqi

Postuar tek LETERSI me May 25th, 2016 nga Lajmi – Behu komentuesi i pare

piro-kuqiNga : Agim  HAMITI

Piro Kuqi u lind më 25 maj 1942 në Tiranë, ku kreu shkollën e mesme të përgjithshme dhe një kurs të lartë për gjuhën frënge. Megjithëse ai nuk kishte “njolla në biografi”, shkrimtarët e lastuar të “nënës parti” (që sot hiqen si “disidentë” të djeshëm) e vunë në dijeni Sigurimin se «krijimtaria letrare e Piro Kuqit është ajo e një njeriu të pakënaqur nga realiteti ynë shoqëror, sepse poezive dhe tregimeve të tij u mungon krejt partishmëria dhe fryma klasore». Kjo u bë shkak që Piro Kuqi të burgosej qysh në moshën 18 vjeçare (1960) për “agjitacion e propagandë”. Pas kryerjes së dënimit, Piros iu hoq e drejta e botimit dhe u trajtua vazhdimisht si “njeri i dyshimtë” prej Sigurimit. lexo me teper »

Udhekryqet e Petro Markos

Postuar tek LETERSI me April 13th, 2016 nga Lajmi – Behu komentuesi i pare

petro-markoNga : Entela  SAFETI – KASI

Ishte koha kur në Shqipëri dënoheshin shkrimtarët , kur librat zhdukeshin nga qarkullimi sikur ti kishte përpirë lubia e një zjarri të përbindshëm, gjuha e së cilës ishte e gjitha helm. Ishte koha kur shkrimtarët dërgoheshin në qeli, në burgje të ndërtuar enkas për ata, kur drynat e portave të rënda mbylleshin për të mos u hapur kurrë më! lexo me teper »

Ishte koha kur në Shqipëri dënoheshin shkrimtarët…

Postuar tek LETERSI me November 30th, 2015 nga Lajmi – Behu komentuesi i pare

entela-queen-safetiNga : Entela  SAFETI – KASI

“Don Kishoti e ka të pranishëm tragjizmin e brendshëm që na bën ta duam. Secili nga ne, në një mënyrë,pjesërisht është edhe Don Kishot” – Lasgush Poradeci

Francine Prose, shkrimtare Amerikane dhe gazetare e ‘The New York Times’, Presidente e PEN Qendrës Amerikane, kishte nisur një udhëtim drejt Shqipërisë në pranverën e vitit 2009. lexo me teper »

Naim Frashëri, zani i përmallshëm i këndimit shqip

Postuar tek LETERSI me November 20th, 2015 nga Lajmi – Behu komentuesi i pare

naim-frasheriNga : Albert  VATAJ

115 vite më parë, më 20 tetor të vitit 1900, do të shuhej një prej poetëve më të zëshëm të Rilindjes Kombëtare Shqiptare, atdhetari, mendimtar dhe veprimtar i përkushtuar i arsimit e i kulturës shqiptare, Naim Frashëri. Ai lindi më 25 maj 1846, në Frashër të Përmetit. lexo me teper »

Akoma doni te shihni…!?

Postuar tek LETERSI me November 13th, 2015 nga Lajmi – Behu komentuesi i pare

drejtimi-veliajtNga : Shahin  KOLONJA

Ne shqiptaret kemi mbetur te denuarit e perjetshem sepse besojme mashtruesin,kusarin,delenxhiun dhe te marrin…..Kthesa jone historike do te vije kur te besojme ata qe duhen besuar dhe te largojme ata qe duhen larguar….. lexo me teper »

Albert Kamy, ëndrra e shuar e futbollistit që u bë filozof

Postuar tek LETERSI me November 7th, 2015 nga Lajmi – Behu komentuesi i pare

Albert-Kamy_piktureNga : Albert  VATAJ

Në këtë 102-vjetor të lindjes së filozofit dhe publicistit, doktrinarit ekzistencialist, pacifistit dhe nobelistit, Albert Kamy, shumëçka është qasur nëpërmjet shtjellimesh narrative dhe rrëfimtare. Kësodore, të përplotësojë profilin e “prodhimtarisë së tij letrare, në shërbim të zgjidhjes së problemeve të shumta që shqetësojnë ndërgjegjen njerëzore në ditët tona”. Krejtçka sendërtoi këtë personalitet të tjetërllojtë të letërsisë dhe jo vetëm, orvatet ta gatisë kjatësisht dhe të plazmojë atë në eterin e mbamendjes së gjeneratave kretsi ai kumtoi. lexo me teper »